ترک و شکستگی دندان، نتیجهای از ضربه، تصادف، فشار زیاد بر روی دندان، ترکیدگی طبیعی به علت ضعف ساختار دندانی باشد. ترک و شکستگی دندان اغلب با وجود یک دلیل رخ میدهد و باید هر چه سریع تر درمان شوند تا مقدار آسیب نیز زیاد نشود و به دندان های کناری آسیب وارد نکند.
شکستگی دندان پرشده
شکستگی دندان پر شده هنگامی اتفاق میافتد که دندان ترمیم شده، مجدداً در معرض فشار قرار بگیرد و شکسته یا با دلایل دیگر آسیب ببیند. این وضعیت ممکن است به علت عوامل مختلفی اتفاق افتد.
- اگر دندان پر شده در معرض ضربه یا آسیب قرار گیرد، دچار شکستگی میشود. این ضربه میتواند ناشی از تصادفات، ورزشهای خطرناک، یا عوامل دیگر باشد.
- استفاده از مواد ترمیمی کم کیفیت یا ناپایدار، احتمال بروز شکستگی دندان پر شده را افزایش میدهد.
- اگر دندان پر شده به درستی با ساختار دندان طبیعی انطباق نداشته باشد، احتمال شکستگی افزایش مییابد.
- فشار زیاد و نادرست در هنگام مصرف غذا باعث شکستگی و آسیب دیدگی دندان پر شده میشود. همچنین استفاده از غذا های بسیار سفت میتواند این حوادث را رقم بزند.
برای پیشگیری از شکستگی دندان پر شده، الزامی است که مواد ترمیمی با کیفیت استفاده شود و توصیههای دندانپزشک در مورد مراقبتهای بعد از ترمیم رعایت شود. همچنین، در صورت وقوع این اتفاق، باید به بهترین دندانپزشک مراجعه کنید تا اقدامات لازم درمانی انجام شود.
علائم شکستگی دندان چگونه است؟
علائم شکستگی دندان ها متنوع هستند و به شدت و میزان آسیب و محل شکستگی بستگی دارد. چند مورد از این علائم عبارتند از:
- درد و حساسیت: شکستگی دندان معمولاً با درد و حساسیت همراه است، به ویژه در هنگام جویدن غذا یا نوشیدن مایعات گرم یا سرد، دندان ها حساس تر هستند.
- خونریزی لثه: گاهی در صورتی که دندان شکسته به لثه آسیب برساند، خونریزی لثه رخ میدهد. این خونریزی میتواند نشان دهنده وجود یک مشکل در دندان باشد.
- تغییر در شکل دندان: شکستگی میتواند منجر به تغییر شکل دندان شود و اگر دندان های جلویی دچار شکستگی یا ترک خوردگی شوند، در هنگام خندیدن نمایان میشوند.
- تغییر در رنگ دندان: اگر شکستگی به لایههای داخلی دندان نفوذ کند، ممکن است رنگ دندان را تغییر دهد. برای مثال، دندان ها سیاه یا مات میشوند.
در هر صورت، اگر هر گونه علامتی از شکستگی دندان را مشاهده کردید، توصیه میشود به دندانپزشک مراجعه کرده و مشکل را قبل از آسیب رساندن به سایر دندان ها برطرف نمایید.
علل متعدد شکستگی دندان
شکستگی دندان میتواند در اثر عوامل متعددی ایجاد شود. تصادف و ضربه های شدید یکی از شایعترین علل شکستگی دندان هستند، که اغلب در حوادث ورزشی و تصادف با اتومبیل اتفاق میافتند. همچنین وارد کردن فشار زیاد بر دندان و اشیای سفت نیز باعث شکستگی دندان میشوند. به وِیژه در مواردی که مواد و نحوه پر شدن دندان نامناسب است. از دیگر علت های شکستن دندان، سرد و گرم شدن ناگهانی است و اگر آسیبی به لثه وارد شود، سبب تضعیف بافت دندان شده و ممکن است در اثر ضربه های آرام تری بشکند. نوسانات هورمونی نیز در دوران بارداری در ساختار دندان تاثیرگذار هستند و میتوانند شکستگی دندان را در پی داشته باشند.
به طور کلی تشخیص و درمان شکستگی دندان از جهت تشخیص علت اصلی و جلوگیری از شکستگی سایر دندان ها مهم است. برای اطمینان از سلامت دندان ها و جلوگیری از شکستن آن ها، مراقبت دندانی منظم و مشاوره با دندانپزشک، اهمیت ویژه ای دارد.
انواع شکستگی دندان
شکستگی دندان میتواند انواع مختلفی داشته باشد، که هر یک نیاز به تشخیص و درمان متفاوتی دارند. در ادامه، به برخی از آنها اشاره میکنیم:
شکستگی عمیق یا کامل در دندان ها
در این حالت، دندان به دو قسمت تقسیم میشود. ممکن است خط شکستگی از قسمت بالایی دندان به سمت ریشه یا از ریشه به سمت بالا باشد. و باعث درد و حساسیت شدید میشود.
شکستگی افقی دندان
در این نوع شکستگی، دندان در امتداد خط افقی به دو نیمه تقسیم میشود ، کهمیتواند نزدیک لثه یا از زیر خط لثه شروع شود.
شکستگی مورب دندان
در شکستگی مورب، خط شکستگی در یک زاویه مورب ایجاد میشود. این نوع شکستگی ممکن است از قسمت بالای دندان به سمت ریشه، یا از ریشه به سمت بالا باشد.
شکستگی ترکیبی دندان
حالتی است که همراه با شکستگی دندان، قطعهای از آن جدا میشود.
شکستگی ریز دندان
این نوع شکستگی معمولاً به صورت خطوط سطحی ریز ایجاد میشود و کمی به عمق دندان نیز نفوذ میکند. شکستگی های ریز در اثر کار های روزمره ایجاد میشود. و درد و حساسیت شدیدی ایجاد نمیکند.
درمان و رفع شکستگی دندان
درمان و رفع شکستگی دندان بستگی به نوع و شدت آن دارد. در شکستگی هایی که عمیق و شدید نیستند، بازسازی دندان با استفاده از مواد ترمیمی مانند کامپوزیت دندان قابل انجام است که تا حدودی شکل و عملکرد قبلی دندان را حفظ میکند.
برای شکستگیهای عمیق تر، از روش های جراحی و درمان های خاص استفاده میکنند. به طور کل اقداماتی مانند عصب کشی، پر کردن دندان، ترمیم دندان با مواد کامپوزیتی یا سرامیکی و جراحی خارج کردن دندان جهت رفع شکستگی انجام میشود.
آیا درمان های خانگی برای شکستگی موثر است؟
درمان های خانگی جهت کنترل درد و تسکین آن تاثیرگذار هستند اما به عنوان درمان اصلی قابل استفاده نیستند. برای مثال استفاده از یخ و دارو های ضدالتهاب مانند ایبوپروفن، جهت تسکین درد موثر میباشند.
کمبود چه ویتامینی باعث شکستگی دندان میشود؟
ویتامین ها در سلامت دهان و دندان موثر هستند، و کمبود آنها میتواند منجر به مشکلات دندانی شود. یکی از اصلی ترین ویتامین های مرتبط با سلامت دندان و استخوان ها، ویتامین D است. این ویتامین در فرایند جذب کلسیم از روده موثر است. و کلسیم نیز عنصر معدنی مورد نیاز جهت استحکام بافت دندان است. بنابراین کمبود آن میتواند خطر شکستگی دندان را افزایش دهد. تغذیه مناسب و مصرف مکمل های ویتامینی در صورت لزوم، میتواند به حفظ سلامت دندان ها و جلوگیری از شکستگی آن ها کمک کند.